STRONA GŁÓWNA |  UBEZPIECZENIA |  PRAWO |  PROGRAMY |  ARTYKUŁY |  PORADY |  BIBLIOTEKA |  SŁOWNIK     
ORZECZNICTWO

Nadzoru ubezpieczeniowego:

2006.02.24 postanow. SN III CZP 95/05 LEX nr 180671
7 sędziów

1. Przepisy upoważniające określone w ustawie podmioty do wystąpienia do Sądu Najwyższego z wnioskiem o podjęcie uchwały, przesłanki tego wniosku oraz sposób postępowania Sądu Najwyższego, wywołanego wnioskiem, mają charakter przepisów proceduralnych. Jeżeli zatem w ustawie z 2005 r. o zmianie ustawy o działalności ubezpieczeniowej oraz niektórych innych ustaw nie przewidziano przepisów intertemporalnych, uchylenie art. 28 ustawy z 2003 r. o nadzorze ubezpieczeniowym i emerytalnym oraz Rzeczniku Ubezpieczonych nastąpiło ze skutkiem natychmiastowym (por. art. XV ust. 1 przepisów wprowadzających kodeks postępowania cywilnego). Oznacza to utratę przez Rzecznika Ubezpieczonych z dniem 17 sierpnia 2005 r. w sposób definitywny legitymacji do występowania z wnioskiem o rozstrzygnięcia zagadnienia prawnego oraz popierania tego wniosku, nawet jeżeli wniosek został złożony przez Rzecznika w okresie obowiązywania art. 28 ustawy z 2003 r.
2. Po uchyleniu art. 28 ustawy z 2003 r. Rzecznik Ubezpieczonych utracił uprawnienie do występowania do Sądu Najwyższego o podjęcie uchwały mającej na celu wyjaśnienie przepisów prawnych budzących wątpliwości w praktyce zakładów ubezpieczeń.
3. Korzystanie przez sprawcę przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji z ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych nie wyłącza orzeczenia naprawienia szkody lub nawiązki w wyroku karnym (art. 46 § 1 i 2 k.k.).

2006.02.24 postanow. SN III CZP 91/05 LEX nr 180669
7 sędziów

1. Rozbieżność jako przesłanka podjęcia uchwały dotyczy orzecznictwa sądów powszechnych lub Sądu Najwyższego, a nie praktyki zakładów ubezpieczeń, która ze względu na cywilny charakter stosunków prawnych na tle ubezpieczeń odpowiedzialności cywilnej winna odpowiadać wykładni prawa kształtowanej orzeczeniami sądowymi. Rozbieżność tę winien wykazać wnioskodawca przez wskazanie prawomocnych wyroków, w których rozstrzygnięcie zostało oparte na odmiennej wykładni przepisów prawa, a nie tylko rozbieżności w ich stosowaniu, której przyczyną mogą być odmienne ustalenia podstawy faktycznej.
2. Art. 60 § 1 i 2 ustawy o Sądzie Najwyższym stanowi regulację o charakterze wcześniejszym i ogólnym w stosunku do art. 28 ustawy o nadzorze ubezpieczeniowym jako przepisu o charakterze późniejszym i szczególnym. Uchwały abstrakcyjne powinny być podejmowane przez Sąd Najwyższy także wtedy, gdy chodzi o wyjaśnienie wątpliwości dotyczących określonego przepisu prawa celem zapobiegnięcia jego naruszenia i antycypowania (przyszłego) stosowania tego przepisu, a nie jedynie wtedy, gdy wątpliwości już ujawniły się w praktyce.
3. Wystąpienie Rzecznika Ubezpieczonych na podstawie art. 28 ustawy 2003 r. o nadzorze ubezpieczeniowym o podjęcie uchwały mającej na celu wyjaśnienie przepisów prawnych budzących wątpliwości, w praktyce zakładów ubezpieczeń powinno wskazywać zagadnienie prawne do rozstrzygnięcia.
4. Odpowiedzialność ubezpieczyciela sięga tak daleko (z ograniczeniami dotyczącymi zapłaty jako rodzaju świadczenia i sumy gwarancyjnej) jak odpowiedzialność cywilna ubezpieczonego. Jej wtórny charakter nie przeszkadza jednak wystąpieniu poszkodowanego bezpośrednio przeciw ubezpieczycielowi (actio directa). Ustalenie zakresu jego zobowiązania wymaga ustalenia wpierw zakresu świadczeń, do których zobowiązany jest ubezpieczający lub inna osoba wyrządzająca szkodę objętą ubezpieczeniem odpowiedzialności cywilnej.

2004.09.22 postanow. SN III CZP 25/04 OSNC 2005/7-8/146
7 sędziów

Wystąpienie Rzecznika Ubezpieczonych na podstawie art. 28 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o nadzorze ubezpieczeniowym i emerytalnym oraz o Rzeczniku Ubezpieczonych (Dz. U. Nr 124, poz. 1153 ze zm.) o podjęcie uchwały mającej na celu wyjaśnienie przepisów prawnych budzących wątpliwości w praktyce zakładów ubezpieczeń, uzasadnia jej podjęcie przez Sąd Najwyższy na podstawie art. 60 § 1 i 2 ustawy z dnia 23 listopada 2002 r. o Sądzie Najwyższym (Dz. U. Nr 240, poz. 2025 ze zm.), jeśli w wystąpieniu tym przedstawione zostało zagadnienie prawne do rozstrzygnięcia.

2003.03.11 wyrok NSA III SA 2820/02 LEX nr 157949
w Warszawie

Art. 83 ust. 3, a w konsekwencji także przepis ust. 5 ustawy z dnia 28 lipca 1990 r. o działalności ubezpieczeniowej (Dz. U. z 1996 r. Nr 11, poz. 62), ma zastosowanie w ramach pełnionego nadzoru nad działalnością zakładów ubezpieczeniowych.

2002.08.14 wyrok NSA III SA 1100/02 LEX nr 137833
w Warszawie

Decyzja o nałożeniu kary pieniężnej na członka zarządu rozstrzyga jedynie sprawę odpowiedzialności administracyjnej (sankcji administracyjnej) konkretnej osoby fizycznej i w żaden sposób nie wpływa na sferę praw i obowiązków osoby prawnej, jaką jest zakład ubezpieczeń.

2001.06.05 wyrok NSA III SA 2661/00 LEX nr 51232
w Warszawie

1. Przepis art. 83 ust. 5 pkt 2 ustawy ubezpieczeniowej zawiera jedynie hipotezę i sankcję normy dotyczącej odpowiedzialności za popełnienie deliktu administracyjnego.
Organ nadzoru ubezpieczeń obowiązany jest zatem normą powyższego przepisu wypełnić dyspozycję konkretnej normy prawnej wskazującej naruszenie przepisu prawa.
2. Ustawa o działalności ubezpieczeniowej, ani w przepisach ogólnych o nadzorze ubezpieczeniowym nie rozróżnia kwestii świadomego lub nieświadomego prowadzenia działalności ubezpieczeniowej z naruszeniem prawa a także nie określa, iż zakaz udzielenia informacji o którym mowa w art. 9 ust. 1 ustawy dotyczy odmowy udzielenia informacji na żądanie osoby lub podmiotu nieuprawnionego.
3. Ustawa w art. 83 ust. 5 pkt 2 przewiduje nakładanie kar na Zakład ubezpieczeń i nie rozróżnia umyślności lub nieumyślności działania, członków zarządu, prokuratorów, przedstawicieli i pracowników zakładu.
Odpowiedzialność osoby prawnej za delikt administracyjny obejmuje zarówno działania jak i zaniechania osób działających w imieniu i na rzecz osoby prawnej bez rozróżnienia umyślności lub nieumyślności sprawcy naruszenia prawa.
Postać winy sprawcy ma istotne znaczenie przy realizowaniu przepisów karnych ustawy o działalności ubezpieczeniowej oraz przepisów karnych ustawy o ochronie danych osobowych.

1999.11.09 wyrok NSA III SA 8066/98 LEX nr 46186
w Warszawie

1. Skoro tryb postępowania w sytuacji opisanej w art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 1990 r. o działalności ubezpieczeniowej adekwatnej do stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy (czego strona skarżąca nie kwestionowała), jest szczegółowo uregulowany w zacytowanych przepisach, to wydanie abstrakcyjnego zalecenia podwyższenia - w określonym czasie - środków własnych "P." SA do wysokości nie niższej niż margines wypłacalności było działaniem bez podstawy prawnej.
2. Art. 83 ust. 4 ustawy o działalności ubezpieczeniowej nie może być przez organ nadzoru ubezpieczeniowego stosowany jako samodzielna podstawa nakładania na jednostki kontrolowane obowiązków obok lub zamiast obowiązków prawem przewidzianych ani też jako uprawnienie obok lub zamiast uprawnień prawem przewidzianych.

1999.09.08 wyrok NSA III SA 8002/98 LEX nr 46188
w Warszawie

1. Wprawdzie ustawa z 1990 r. o działalności ubezpieczeniowej nie określa terminu, w którym zakład ubezpieczeń powinien dopełnić obowiązku poinformowania organu nadzoru, jednakże zasadnym jest twierdzenie, że powinien tego dokonać bez zbędnej zwłoki. Do wniosku tego skłania analiza treści wspomnianego przepisu rozpatrywanego w związku z przepisami sankcjonującymi, ujętymi w art. 83 ust. 5 cyt. ustawy.
2. Zawiadomienie organu nadzoru o dokonanej lokacie kapitałów zakładu ubezpieczeń po upływie ok. 3 miesięcy zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego trzeba uznać za naruszenie dyspozycji art. 61 ust. 2 cyt. ustawy. W sytuacji zaś stwierdzenia przez organ nadzoru prowadzenia przez zakład ubezpieczeń działalności z naruszeniem przepisów prawa lub statutu, organ ten może nałożyć na członków zarządu zakładu lub zakład ubezpieczeń kary pieniężne (art. 83 ust. 5 cyt. ustawy).

1999.09.08 wyrok NSA III SA 7707/98 LEX nr 46187
w Warszawie

1. Kompetencje organu nadzoru obejmują prawo wkraczania przez ten organ w sferę działalności zakładów ubezpieczeniowych, aby za pomocą przewidzianych prawem środków zapewnić legalne, sprawne i pewne ich funkcjonowanie. W ramach sprawowanej kontroli organ ten upoważniony jest między innymi do wydawania i egzekwowania zaleceń pokontrolnych oraz do karania karami pieniężnymi (uprawnienia dyscyplinująco-prewencyjne).
2. Przepis art. 83 ust. 5 ustawy z 1990 r. o działalności ubezpieczeniowej pozostawił organowi nadzoru znaczny zakres władzy dyskrecjonalnej. Wynika to zarówno z nieostrości użytych w tym przepisie przesłanek, jak i wprowadzenia instytucji uznania administracyjnego (zwrot: "organ nadzoru może").



<< wstecz



Jeżeli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytanie jak również miałeś jakiś problem techniczny związany z korzystaniem serwisu prosimy o kontakt.

Copyrights © 2000-2004 PRINTPOL       O nas | Kontakt | Polityka Prywatności | Informacje Prasowe | Partnerzy